ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗ

Προκειται για το μέρος της Αμερικης που βρίσκεται στα βορεια του κολπου του Μεξικου καί του ποταμου Ρίο Γκραντε ντελ Νορτε. Σε αυτην ανηκουν ο Καναδας οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικης μέ τη χερσονησο της Αλασκας η Γροιλανδία (που είναι νησί καί μαλιστα το μεγαλυτερο της Γης) καί μερικα αλλα νησια. Στα βορεια της υπαρχουν πολλα μικρα καί μεγαλα νησια καθώς καί πολλές λίμνες που σχηματίστηκαν απο τους παγετώνες (οπως οι λίμνες της Βορειας Ευρώπης).
Τους ανομασαν ίνδιανους, δηλ. Ινδους, γιατί, καθώς είπαμε, νομιζαν πώς ηταν στην Ινδία καί οχι σέ μια νέα ηπειρο.
Η Αμερικη, αν καί ανακαλυφθηκε πολυ αργοτερα απο την Αφρικη, έν τουτοις έξερευνηθηκε γρηγοροτερα καί έγινε γνωστη σ ολη της την έκταση. Αϋτο συνέβη έπειδη απο τη μερια του Ατλαντικου δέν υπηρχαν υψηλα ορη, καί τα ποταμια ηταν πλωτα. Ετσι, αντίθετα απ ο,τι συνέβη στην Αφρικη, η διείσδυση στο έσωτερικα της Αμερικης πραγματοποιηθηκε μέ ευκολία.
Στη Β. Αμερικη πηγαν πολλοί ευρωπαίοι, που τους προσέλκυσε ο πλουτος της καί το ευκρατο κλίμα της. Στην ορχη πηγαν έκεί ώς αποικοι καί μετα ώς μεταναστες. Οί νέοι κατοικοι απώθησαν στο εσωτερικο τους ιθαγενεις ινδιανους , που μέ τη συστηματικη καταδίωξη τους έξουθένωσαν εντελώς. Απο τα 10-20 εκατομμυρια Ινδιανους που ειχε ολη η Αμερικη, οταν έφτασαν οί ευρωπαιοι, έχουν απομείνει μονα 350.000 (οπη Β. Αμερικη).
0ί ευρωπαιοι που εγκατασταθηκαν στην Κεντρικη καί τη Νοτιο Αμερικη ηταν πολυ λιγοτεροι απο εκείνους που έγκατασταθηκαν στη Βορεια, γιατί το κλίμα της Κ. καί Ν. Αμερικης είναι Θερμο καί υγρο.
Συγκεκριμένα, στη Β. Αμερικη πηγαν κυρίως αγyλοσαξονες ενώ στη Ν. καί την Κ. Αμερικη Ισπανοί καί Πορτογαλοι, δηλαδη νεολατινικοί λαοί. ΟΙ πιο πολλοί κατοικοι της Β. Αμερικης είναι τώρα λευκοί. Ομως στη Νοτια, οπου οί Ινδιανοι δέ διώχτηκαν, οι περισσοτεροι κατοικοι είναι Ινδιανοι καί «μιγαδες» ίνδιανων καί λευκών.
Στην αρχη, δλοκληρη η Αμερικη χωρίστηκε σέ αποικίες τών ευρωπαικών κρατών. Συντομα ομως οΙ κατοικοί της, υστερα dπο σκληρους αγ ϋνες μέ τα κρατη που είχαν τίς αποικίες, δηλ. τίς μητροπολεις, αποκτησαν την ανεξαρτησία τους καί ίδρυσαν ανεξαρτητα κρατη.
Απο την αμερικανικη ηπειρο έφεραν στην Ευρώπη πολλα απο τα σημερινα φυτα, οπως το καλαμποκι, την πατατα, την ντοματα, την πιπερια, τον καπνο, τη φιστικια, τη φασολια καί αλλα
Το δυτικο μέρος της Β. Αμερικης είναι ορεινο. Μια μεγαλη δροσειρα, τα Βραχώδη ορη, αρχίζει απο την Αλασκα καί φτανει ώς το Μεξικο. Πιο δυτικα υψώνονται τα Καταρρακτώδη ορη, η Σιέρρα Νεβαδα καί η Παρακτιος δρσσεριδ. λυτη η τελευταία είναι κοντα στην ακτη του Ειρηνικο0 καί παραλληλη μ αυτη (έγχρωμος χαρτης ν). Τα αρη αυτα σχηματίστηκαν τον (διο καιρο μέ τίς Αλπεις, δηλαδη σχετικώς προσφατα, καί δέν έχουν παθει διαβρωση. Γι αυτο είναι υψηλα, πολλές μαλιστα κορυφές τους ξεπερνουν τα 4 000 μέτρα υψος. `Η ϋψηλοτερη κορυφη βρίσκεται στο βουνα της Αλασκας Μακ-Κfνλεϋ (6 337 μέτρα).
Προς τα ανατολικα τα αρη είναι χαμηλα, (διοτι έχουν σχηματιστεπαλαιοτερα καί έχουν παθει διαβρωση), οπως τα αππσλαχια , που οί υψηλοτερες κορυφές τους μολις ξεπερνουν τα 2 000 μέτρα. Αϋτα έκτείνονται προς το βορρα ώς τη χερσονησο Λαμπραντορ καί τη Νέα Γη καί σχηματίζουν τα Λσυρενπσνα αροπέδια.
Αναμεσα στο Βραχώδη ορη, καί τα Αππαλαχια έκτείνονται μεγαλες εκτασεις, τίς οποίες διαρρέουν δ Μισσισιπης καί οί παραποταμοί του.

Το κλίμα εξαρταται απο τη θέση καί το υψος της καθε μιας περιοχης. Γενικα, τα δυτικα παραλια, επειδη απο έκει περνα το Θερμο Θαλασ- σιο ρευμα Κσυρο Σ~βο, είναι πιο θερμα απο τα ανατολικα που δέχονται σέ μεγαλο μέρος τους το ψυχρο ρευμα του Λαμπραντορ . Ετσι στο Βανκουβερ η μέση θερμοκρασία ταν Ιανουαριο ειναι 2°C, έ νώ στο Κέμπεκ, που βρίσκεται στο ίδιο γεωγραφικο πλατος, ειναι -12°C. Επίσης οί ανατολικές ακτές της Β. Αμερικης μέχρι την Ν. Υορκη έχουν πολυ μικροτερες Θερμοκρασίες απο τίς Θερμοκρασίες που έχουν οί ακτές. της Εϋρώπης, που αντιστοιχουν στο ίδιο γεωγραφικο πλατος (απ τίς οποίες περνα το θερμο ρευμα του κολπου). Νοτιοτερα ομως απο την Ν. Υορκη, επειδη περνα απ έκει το ρευμα του κολπου, σί θερμοκρασίες δυτικών καί ανατολικών δκτών ισορροπουν. 0ί βροχές λιγοστευουν καθώς προχωρουμε λίγο απο ανατολη προς δυση, ένώ πέρα απο το μεσημβρινο τών 100° βρέχει πολυ λίγο. Γενικα αυτης ο μεσημβρινος αποτελεί στη Β. Αμερικη το διαχωριστικο οριο μεταξυ της ανατολικης περιοχης που έχει πολλές βροχές καί της δυτικης οπου βρέχει λίγο. Στο δυτικα ομως παραλια του Ειρηνικου βρέχει πολυ.

ΧΑΡΤΗΣ ΒΟΡΕΙΑ ΑΜΕΡΙΚΗΣ

Δημοσιεύτηκε στο ΑΜΕΡΙΚΗ, ΒΟΡΕΙΟΣ ΑΜΕΡΙΚΗ

Κατηγορίες